Ustawa o CIT reguluje opodatkowanie podatkiem dochodowym dochodów osób prawnych i spółek kapitałowych w organizacji. Z kolei, fundacja rodzinna jest osobą prawną utworzoną w celu gromadzenia mienia, zarządzania nim w interesie beneficjentów oraz spełniania świadczeń na rzecz beneficjentów. Poza tym, przepisy ustawy mają również zastosowanie do fundacji rodzinnych w organizacji. Zatem, tak fundacja rodzinna, jak i fundacja rodzinna w organizacji są podatnikami podatku CIT.

Pytanie jaki CIT mają płacić fundacje rodzinne?

1. W ogóle, z uwagi na zwolnienie podmiotowe

Zwalnia się od podatku CIT fundację rodzinną.

Przy czym zwolnienie to ma zastosowanie do działalności gospodarczej fundacji rodzinnej niewykraczającej poza zakres określony w art. 5 ustawy o fundacji rodzinnej, to jest tylko w zakresie:

1) zbywania mienia, o ile mienie to nie zostało nabyte wyłącznie w celu dalszego zbycia;

2) najmu, dzierżawy lub udostępniania mienia do korzystania na innej podstawie;

3) przystępowania do spółek handlowych, funduszy inwestycyjnych, spółdzielni oraz podmiotów o podobnym charakterze, mających swoją siedzibę w kraju albo za granicą, a także uczestnictwa w tych spółkach, funduszach, spółdzielniach oraz podmiotach;

4) nabywania i zbywania papierów wartościowych, instrumentów pochodnych i praw o podobnym charakterze;

5) udzielania pożyczek:

a) spółkom kapitałowym, w których fundacja rodzinna posiada udziały albo akcje,

b) spółkom osobowym, w których fundacja rodzinna uczestniczy jako wspólnik,

c) beneficjentom;

6) obrotu zagranicznymi środkami płatniczymi należącymi do fundacji rodzinnej w celu dokonywania płatności związanych z działalnością fundacji rodzinnej;

7) produkcji przetworzonych w sposób inny niż przemysłowy produktów roślinnych i zwierzęcych, z wyjątkiem przetworzonych produktów roślinnych i zwierzęcych uzyskanych w ramach prowadzonych działów specjalnych produkcji rolnej oraz produktów opodatkowanych podatkiem akcyzowym, o ile ilość produktów roślinnych lub zwierzęcych pochodzących z własnej uprawy, hodowli lub chowu, użytych do produkcji danego produktu stanowi co najmniej 50% tego produktu (działalność tę fundacja rodzinna może wykonywać wyłącznie w związku z prowadzonym gospodarstwem rolnym);

8) gospodarki leśnej (działalność tę fundacja rodzinna może wykonywać wyłącznie w związku z prowadzonym gospodarstwem rolnym).

2. W stawce 0,035%

W przypadku podatku od przychodów z budynków, to jest od przychodu ze środka trwałego będącego budynkiem, który:

1) stanowi własność albo współwłasność podatnika,

2) został oddany w całości albo w części do używania na podstawie umowy najmu, dzierżawy lub innej umowy o podobnym charakterze,

3) jest położony na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej.

3. W stawce ryczałtowej 15%

W przypadku podatku dochodowego od przekazanego lub postawionego do dyspozycji przez fundację rodzinną bezpośrednio lub pośrednio:

1) świadczenia, o którym mowa w art. 2 ust. 2 ustawy o fundacji rodzinnej,

2) mienia w związku z rozwiązaniem fundacji rodzinnej,

3) świadczenia w postaci ukrytych zysków.

Podstawę opodatkowania stanowi przychód odpowiadający wartości świadczenia lub mienia.

4. W stawce 19% dla najmu

W odniesieniu do osiąganych przez fundację rodzinną przychodów z najmu, dzierżawy lub innej umowy o podobnym charakterze, której przedmiotem jest przedsiębiorstwo, zorganizowana część przedsiębiorstwa lub składniki majątku służące prowadzeniu działalności przez beneficjenta, fundatora lub podmiot powiązany w rozumieniu art. 11a ust. 1 pkt 4 ustawy o CIT z fundacją rodzinną, beneficjentem lub fundatorem, przy czym wielkość udziałów i praw, o których mowa w art. 11a ust. 2 pkt 1 ustawy o CIT, wynosi co najmniej 5%.

W sytuacji powyższej, fundacja rodzinna nie korzysta ze zwolnienia podmiotowego, a zatem rozlicza podatek na zasadach ogólnych, a podstawę opodatkowania stanowi dochód, czyli przychód pomniejszony o koszty uzyskania przychodów. Przy czym stawka CIT zawsze wyniesie 19%, ponieważ przepisu o stawce podatku CIT 9% nie stosuje się do fundacji rodzinnych.

5. W stawce 19% przy utracie prawa do zwolnienia

Fundacja rodzinna w organizacji traci prawo do zwolnienia podmiotowego, w przypadku gdy nie została zgłoszona do rejestru fundacji rodzinnych w terminie sześciu miesięcy od dnia jej powstania albo postanowienie sądu rejestrowego odmawiające jej zarejestrowania stało się prawomocne. Przy czym utrata prawa do zwolnienia następuje od dnia powstania fundacji rodzinnej w organizacji, a zatem ze skutkiem wstecznym.

W przypadku powyższym fundacja rodzinna w organizacji jest obowiązana do:

1) złożenia zeznania albo takich zeznań obejmujących okres od początku jej powstania oraz

2) zapłaty podatku wraz z odsetkami za zwłokę, przy czym odsetki nalicza się od następnego dnia po upływie terminu do złożenia zeznania do dnia zapłaty podatku włącznie.

W sytuacji powyższej, fundacja rodzinna w organizacji nie korzysta ze zwolnienia podmiotowego, a zatem rozlicza podatek na zasadach ogólnych, a podstawę opodatkowania stanowi dochód, czyli przychód pomniejszony o koszty uzyskania przychodów. Przy czym stawka CIT zawsze wyniesie 19%, ponieważ przepisu o stawce podatku CIT 9% nie stosuje się do fundacji rodzinnych. A ilekroć w ustawie o CIT jest mowa o fundacji rodzinnej - oznacza to fundację rodzinną albo fundację rodzinną w organizacji w rozumieniu ustawy o fundacji rodzinnej.

6. W stawce podwyższonej 25%

W zakresie w jakim fundacja rodzinna prowadzi działalność gospodarczą wykraczającą poza zakres określony w art. 5 ustawy o fundacji rodzinnej.

Podstawę opodatkowania stanowi dochód, czyli przychód pomniejszony o koszty uzyskania przychodów - jest ona zatem w przeciwieństwie do podatku ryczałtowego w stawce 15% ustalana na zasadach ogólnych. Jednakże, nie jest możliwe stosowanie zwolnień i odliczeń określonych w art. 17-18f ustawy o CIT.

Należy nadto pamiętać, że pomimo powyższego opodatkowania wypłata przez fundację rodzinną świadczenia jej beneficjentowi realizowana z opodatkowanych już dochodów będzie także opodatkowana 15% stawką ryczałtową.